Artykuł „Fitness, Żywność i Biomarkery: Charakterystyka składu
ciała u 19634 nastolatków we wczesnym okresie dojrzewania”, który
został opublikowany na łamach recenzowanego czasopisma o żywieniu
ludzi „Nutrients”, to próba zobrazowania zjawiska otyłości w
populacji polskich nastolatków za pomocą holistycznych badań.
Punktem wyjścia do powstania tego opracowania był jeden z
największych na świecie program profilaktyki otyłości, nadwagi i
cukrzycy typu 2 skierowany do dzieci i młodzieży o nazwie „PoZdro!”,
realizowany przez Fundację Medicover w latach 2013-2020. Obejmował on
uczestników w wieku 12-14 lat, odbywał się w czterech miastach w
Polsce (w Warszawie, Wrocławiu, Lublinie i Gdyni) i składał z dwóch
etapów. Pierwszy z nich, to Kompleksowa Analiza Zdrowotna (KAZ) –
badania przesiewowe na terenie szkoły, które dostarczały rodzicom
najważniejszych informacji o stanie zdrowia dziecka. Uczniowie, u
których na etapie KAZ wykazano czynniki ryzyka zachorowania na
cukrzycę typu 2, wraz z rodzinami zapraszani byli do kolejnego etapu –
Zintegrowanej Opieki Indywidualnej (ZOI). Była to specjalistyczna,
2-letnia opieka i wsparcie we wprowadzaniu zdrowych zmian w codziennym
życiu uczestników programu „PoZdro!”. W ramach ZOI uczestnicy
korzystali z cyklicznych porad lekarskich, dietetycznych, trenera
aktywności fizycznej i wsparcia psychologa. Ponadto, zakwalifikowani
uczniowie wraz z bliskimi mieli okazję uczestniczyć w zajęciach
sportowych, warsztatach edukacyjnych i kulinarnych. W programie
przesiewowym łącznie wzięło udział blisko 20 tysięcy
gimnazjalistów, a w dwuletnim cyklu interwencji ZOI – blisko 2000
dzieci z nadwagą i otyłością.
Po zakończeniu programu „PoZdro!” zespół badawczy skupił się na
analizie i opracowaniu naukowym informacji uzyskanych w programie.
Zgromadzono ogromną bazę danych na temat zdrowia i czynników ryzyka
wielotysięcznej populacji nastolatków 12-14 lat oraz uwarunkowań
rodzinnych, zachowań związanych ze stylem życia i ich sytuacji
społecznej. Niedawno ukończono pierwszy etap analizy, dotyczący
epidemiologii nadwagi i otyłości oraz innych parametrów zdrowotnych w
dużej grupie blisko 20 tysięcy gimnazjalistów. Główne wyniki
wskazują na istotne zróżnicowanie zależne od płci badanej populacji
dzieci, zostały opublikowane w marcu br. w międzynarodowym piśmie
naukowym o szerokim zasięgu – „Nutrients”.
Jak wyglądały pomiary?
Przeszkolone pielęgniarki zmierzyły (masę, wzrost, BMI) 19634
nastolatków (12-14 lat), zebrane zostały raporty rodziców (ankiety
dotyczące stylu życia w rodzinie) oraz, w przypadku otyłych
nastolatków, próbki krwi na czczo – do oceny możliwych chorobowych
przyczyn lub skutków otyłości. Badania odbywały się w czterech
dużych miastach Polski (w Warszawie, Wrocławiu, Lublinie i Gdyni).
Główne wyniki podsumowane w artykule naukowym, Nutrients 25 marca
2022:
- 24.7% chłopców i 18.6% dziewczynek miało nadwagę lub otyłość,
w 2886 przypadkach BMI ≥90 percentyla, - odsetek nadwagi/otyłości wzrastał wraz z wiekiem u chłopców (12
lat 17,8%, 14 lat 26,2%), podczas gdy był stabilny u dziewcząt (12 lat
17,2%, 14 lat 17,6%), - słabą i bardzo słabą wydolność fizyczną stwierdzono u 41,7%
chłopców i 35,4% dziewcząt, - najważniejszym czynnikiem wpływającym na wydolność fizyczną,
poza parametrami składu ciała i nadwagą, u chłopców okazało się
uprawianie sportu, a u dziewcząt skurczowe ciśnienie tętnicze, - chłopcy, w odróżnieniu do dziewcząt, częściej angażowali się
w aktywność sportową (>5 godz. tygodniowo 34,7% vs. 23,7%), ale
też spożywali więcej fast-foodów i słodkich napojów.
„Opublikowany w «Nutrients» opis problemu epidemiologii nadwagi i
otyłości dzieci w Polsce jasno wskazuje, że mamy do czynienia z
poważnym problemem dla zdrowia publicznego. Coraz częściej
występująca nadwaga i otyłość u dzieci i młodzieży może
powodować rozwój chorób sercowo-naczyniowych, zwiększoną
przedwczesną śmiertelność z powodu zawałów mięśnia sercowego,
udarów mózgu i innych schorzeń w tym cukrzycy. Stąd konieczne są
długofalowe, systemowe działania ukierunkowane na promocję zdrowego
trybu życia, a więc i profilaktykę nadwagi i otyłości” – komentuje
prof. dr hab. med. Małgorzata Myśliwiec z Gdańskiego Uniwersytetu
Medycznego, członkini Rady Naukowej programu „PoZdro!” i
współautorka publikacji w magazynie „Nutrients”.
Dr n. med. Piotr Soszyński, dyrektor ds. strategicznego doradztwa
medycznego w Medicover w Polsce, przewodniczący Rady Naukowej programu
„PoZdro!” i współautor publikacji w magazynie „Nutrients”,
przekonuje, że rezultaty programów profilaktycznych, takich jak
„PoZdro!”, stanowią konkretną bazę do opracowania celowanych
rozwiązań zmierzających do ograniczenia skutków chorób
cywilizacyjnych.
„Wnioski z doświadczeń «PoZdro!» będą niezwykle ważne dla
właściwego planowania działań profilaktycznych, zindywidualizowanych
w zależności od płci, nastawienia psychologicznego i wiodącego
problemu zdrowotnego, wśród których nadwaga często nie jest
najważniejsza” – mówi.
W przygotowaniu są kolejne publikacje związane z rezultatami programu
„PoZdro!”. Nadchodzący materiał będzie dotyczyć czynników
warunkujących chęć uczestniczenia w tego typu programie
interwencyjnym oraz ryzyka rezygnacji na wczesnych i późniejszych jego
etapach. Kolejna publikacja będzie zawierać naukową ocenę
efektywności programu w poprawie nadwagi i innych parametrów
zdrowotnych – na podstawie danych dotyczących uczestników
Zintegrowanej Opieki Indywidualnej „PoZdro!”.
Rada Naukowa programu „PoZdro!”
- prof. dr hab. n. med. Per-Olof Berggren, Karolinska Institue
Sztokholm, Szwecja - prof. dr hab. n. med. Leszek Czupryniak, Warszawski Uniwersytet
Medyczny - prof. dr hab. n. med. Małgorzata Myśliwiec, Gdański Uniwersytet
Medyczny - dr hab. n. med. Michał Brzeziński, Gdański Uniwersytet Medyczny
- Marcin Radziwiłł, Fundacja Medicover
- dr n. med. Piotr Soszyński, Fundacja Medicover (przewodniczący),
dyrektor ds. strategicznego doradztwa medycznego, Medicover Sp. z o.o.
Ekspert Rady Naukowej programu „Pozdro!”
Dr Alina Rodriguez, Visiting Professor, Department of Epidemiology and
Biostatistics, School of Public Health, Imperial College London, UK; Hon
Professor, Wolfson Institute of Population Health, Queen Mary University
of London, UK
Informacje na temat publikacji w magazynie „Nutrients”
Fitness, Food, and Biomarkers: Characterizing Body Composition in 19,634
Early Adolescents
Alina Rodriguez, Katarzyna Korzeniowska, Kamila Szarejko, Hubert
Borowski, Michał Brzeziński, Małgorzata Myśliwiec, Leszek
Czupryniak, Per-Olof Berggren, Marcin Radziwiłł, Piotr Soszyński
Nutrients 2022, 14(7), 1369; https://doi.org/10.3390/nu14071369
Study points to worrying fitness levels in some young teens
Imperial College London News
https://www.imperial.ac.uk/news/235298/study-points-worrying-fitness-levels-some/
Źródło informacji: Medicover Sp. z o.o. ZOBACZ WIĘCEJ NA
PAP-MEDIAROOM.PL [1]
All Inclusive
Luksusowy kwartalnik turystyczno-podróżniczy. Od 2004 roku opisujemy miejsca, do których warto lecieć dłużej niż na weekend, i ludzi, którzy je prowadzą.
